Mülâkat

Sponsorlu Bağlantılar

Bir gazetecinin, toplumdaki önemli kişileri ziyaret etmesi, bu ziyaret sırasında o kişilere genellikle gündemde olan önemli bir konuyla ilgili sorular sorması ve bu sorulara aldığı cevapları gazetesinde yazması sonucu oluşan yazılara mülakat adı verilir. Mülakat, görüşmeyle veya görüşme sonucu ortaya çıkan yazılardır.

Mülakat; tanınmış veya alanında söz sahibi bir kimsenin belirli konulardaki görüşlerini öğrenmek amacıyla o kişiyle buluşma, ahbaplık etme; bir iş üzerinde karşılıklı fikir yürütme, görüşme anlamlarına da gelir.

Mülakatlarda açık bir anlatım kullanılmalıdır. Açık bir anlatımda akıcılık, duruluk ve yalınlık bulunur. Mülakat, diyaloglara dayalı bir anlatım türüdür. Dolayısıyla mülakatta söyleşmeye bağlı anlatım türü ağırlıklı olarak kullanılır. Bunun yanında açıklayıcı anlatım ve öyküleyici anlatım türü de mülakatta başvurulan anlatım türleri arasındadır.

Mülakat; belli bir işe veya bilgi edinmeye yönelik olabilir. Bu bakımdan mülakatın iki ana bölüme ayrıldığı söylenebilir.

Mülakatın Aşamaları

  • Kendini tanıtma
  • İsteğini en kısa yoldan açıklama
  • Görüşme için randevu talebinde bulunma
  • Hem görüşme öncesinde hem görüşme sırasında nezaketli olma
  • Görüşülecek kişinin konuya ilgisini çekme
  • Görüşülecek kişi ve konuyla ilgili iyi bir hazırlık süreci geçirme
  • Görüşmeyi bitirme ve izin isteme

Mülakatta ilk etki, ilk izlenim her zaman çok önemli olmuştur. Bu yüzden mülakat yapacak kişinin konuşmasına, hareketlerine, giyimine kuşamına vb. dikkat etmesi gerekir. Tüm bunların mülakat verecek olan kişilerin üzerinde büyük etkisi vardır.

Sonuç olarak mülakat yapacak kişinin dikkat etmesi gereken kimi konular vardır. Mülakatlarda, düşünce ve görüşler açık, anlaşılır bir dille anlatılmalıdır. Düşünceler, istekler vb. gereksiz ayrıntılara girilmeden, kısaca aktarılmalıdır. Konuşmacının sözleri iyi bir şekilde dinlenilmeli; muhatabın sözü asla kesilmemelidir.

Mülakat Yapacak Kişinin Dikkat Etmesi Gereken Hususlar

  • İlk önce konuyu ve görüşülecek kişiyi belirlemek gerekir.
  • Mülakat yapılacak kişiyle görüşmek ve ondan randevu talep etmek gerekir.
  • Görüşülecek kişi ve konu hakkında iyi bir araştırma ve hazırlık yapmalıdır.
  • Randevu saatine mutlaka uymalıdır.
  • Görüştüğü kişinin ilgisini ve dikkatini çekmelidir.
  • Bilgi, birikim ve kültürüyle muhatabını konuşmaya ikna edebilecek yeteneğe sahip olmalıdır.
  • Görüşme sırasında konuşmasına dikkat etmeli; ölçülü, nazik ve saygılı bir üslup kullanmalıdır.
  • Görüşme esnasında konuşmacının sözünü gereksiz yere kesmemelidir.
  • Soruları önceden yansız bir tutumla hazırlamalıdır.
  • Mülakat yaptığı kişinin görüşlerini hiçbir değişiklik yapmadan, olduğu gibi yazıya aktarmalıdır.

Diyaloglardan oluşan mülakat bir konuşma ve konuşturma sanatıdır. Mülakatın temelinde, bir kişinin başka bir kişiyi konuşmaya ikna edebilmesi vardır Mülakat yapan kişi, yumuşak bir ses tonuyla konuya giriş yapar. Mülakatçı, konuşmacıya sabırlı, dikkatli, kibar davranır; konuşma istenmeyen bir yöne kayarsa hoşnutsuzluğunu belli etmez. Konuşma, konu dışına kayarsa nazik biçimde gerekli sorulan sorarak tekrar konuya dönmeye çabalar. Ayrıca mülakat yapan kişi, kendisi konuşmaktan ziyade, muhatabını konuşturmaya, ondan çarpıcı bilgiler elde etmeye odaklanmalıdır.

Mülakat yapmanın çeşitli faydaları vardır. Mülakat yapmak, bireylerin kişisel gelişimine büyük katkılar sağlar. Her şeyden önce mülakat yapan kişi. önemli insanlarla karşılıklı konuşmayı, soru sormayı, konuşma güçlüklerini yenmeyi, çekingenlikten ve heyecandan kurtulmayı öğrenir. Toplum tarafından tanınmış önemli insanlarla görüştüğü için kültür düzeyi yükselir, bilgi birikimi artar, insani ilişkilerini geliştirir.

Mülakata Hazırlık

Mülakatın etkisi verimliliği yapılan hazırlıkla doğru orantılıdır. Mülakatlara ön hazırlık yapmak gerekir. Bu hazırlık sürecini şöyle açıklayabiliriz:

  • Mülakat konusuna yönelik bilgi edinmek
  • Mülakat yapılacak kişi hakkında bilgi sahibi olmak
  • Konu hakkında önceden sorular hazırlamak
  • Belirlenen görüşme zamanına uymak
  • Görüşme sırasında nazik ve ölçülü olmak
  • Mülakat verecek kişinin ilgisini ve dikkatini çekmek
  • Karşısındakini konuşmaya ikna edebilecek kültürel birikime ve yeteneğe sahip olmak

Mülakat Yapılacak Kişiler

Alanında uzman veya tanınmış kişilerle, devlet adamlarıyla vs. mülakat yapılabilir. Toplumda önemli bir yer edinmiş, ün kazanmış insanlarla mülakat yapılır. Toplumda bir ağırlığı olmayan, tanınmamış kişilerle mülakat yapmanın bir anlamı yoktur. Bunun yanında mülakat yapılan kişinin söylediklerinin haber değeri taşıması gerektiğini de unutmamak gerekir.

Mülakat Yapılan Kişinin Tanıtılması

  • Mülakat yapılan kişinin doğru ve eksiksiz şekilde tanıtılmasına özen gösterilmelidir.
  • Kişinin hayat hikâyesi, önemli noktalarıyla belirtilmeli, uzmanlık alanı açıklanmalı, ne gibi çalışmalar yaptığına, eserlerine kısa da olsa değinilmelidir.
  • Mülakat yapılan kişinin hayat felsefesi, bilgisi, donanımı, zevkleri, korkuları, yaşamını etkileyen olaylar vb. yansıtılmalıdır.

Mülakat Yöntemleri ve Türleri

  • Yüz yüze yapılan mülakatlar
  • Telefon, televizyon gibi anında ses ve resim ileticileri ile yapılan mülakatlar
  • Sağır ve dilsizlerle gerçekleştirilen hareketle (simgesel) iletişim mülakatları

Bunların dışında mülakat, görüşme amacına göre, görüşmeye katılanların sayısına, görüşülmek istenen kişiye, görüşme biçimine, görüşmenin yapısına, sorulara ve ölçülmek istenen özelliklere, görüşmedeki kuralların niteliğine göre de sınıflandırılabilir.

Mülakat Yazısının Özellikleri

Mülakat yazısında;

  • Görüşülen kişinin adı
  • Mesleği veya ne işle uğraştığı
  • Hangi amaçla konuşulduğu
  • Buluşma mekânı
  • Sorular ve cevaplar
  • Mülakat yapılan kimsenin o konu üzerindeki temel görüşü yer alır.

Sonuç olarak mülakat; bağımsız haber alma yollarından biridir. Mülakat; mülakat veren insanların kişilikleri gibi çeşitlidir. Mülakat genellikle sorular ve cevaplardan oluşur. Soru soran kişi konuyu genişletir, anlatımı düzenler. Mülakatın başarısı, mülakat yapan kimsenin yeteneğine bağlıdır.

Mülakat yapılan kişilerin sorulara verdiği cevapların değiştirilmeden aynen yayımlanması mülakat türünün en başta gelen özelliğidir. Mülakatı yapan kişi kendi yorum ve görüşlerini mülakata eklemez.

Mülakatta dil genel olarak göndergesel işlevde kullanılır. Çünkü mülakatta bilgi vermek, bir konuda okuru aydınlatmak söz konusudur.

Mülakatta cümleler açık, yalın olmalı; diyalog çizgisinden, tırnak işaretinden yararlanılmalı; konuşmanın ayrıntılarına girmeyip ana fikirler üzerinde durulmalıdır.

Mülakat Örneği

YAKUP KADRİ KARAOSMANOĞLU NE DİYOR?
- En çok hangi eserinizi seversiniz?
- En çok, “Kiralık Konakla “Yaban”ı severim.
- Niçin?
- “Kiralık Konak” bence roman tekniğine uygun olan eserimdir. “Yaban’a gelince o, bütün millî heyecanlarımı taşıyan kitaplarımdan biri olmak dolayısıyla bence çok kıymetlidir.
- Bugün hikâye ve romancılığımızı nasıl buluyorsunuz?
“- Bugünkü nesil, hikâyecilikte eski nesli epeyce geride bırakmıştır. Fakat henüz roman adı verilebilecek bir büyük eser meydana gelmemiştir. Belki yanılıyorum, bugünkü telakkime göre roman, bir insan ve hayat görüşünün felsefesidir. Ve böyle bir görüşle böyle bir felsefe ancak uzun soluklu bir çalışma ile vücuda gelebilir. Ve böyle bir eserin yanında küçük hikâye ancak bir etkiyi ifade edebilir. Hepimizi edebiyata hikâye yazmakla başlamışızdır. Hayat tecrübelerimiz çoğaldıkça hikâyenin hududunu romanla genişletmek mecburiyetinde kalmışızdır.
- Sanat alanından yaptıklarınızla yapmak istedikleriniz arasında bir fark oldu mu?
- Samimiyetle itiraf ederim ki bu alanda yaptıklarım, yapmak istediklerimin bir gölgesinden ibarettir.
(Mustafa BAYDAR)

Bu mülakat yazısı, Millî Edebiyat Döneminin önde gelen yazarlarından Yakup Kadri ile yapılan görüşme sonucu ortaya çıkmıştır. Mülakatı yapan kişi olan Mustafa Baydar, görüldüğü üzere yazara sorularını yöneltmiş ve ondan aldığı cevapları yazıya geçirmiştir. Soruların, Yakup Kadri’nin eserlerine yönelik hazırlandığı anlaşılmaktadır. Mülakatı yapan kişi, sorularıyla Yakup Kadri’nin eserleri, Türk romanı ve hikâyesiyle ilgili görüşlerini açığa çıkarmak istemektedir. Sorular, yansız bir tutumla hazırlandığı izlenimini vermektedir.



Hafıza teknikleriyle Edebiyat dersini kısa sürede öğrenin. Nasıl mı? Tıklayın!
Etiketler: , , , , , ,

Sponsor Bağlantılar

30 YORUM VAR “Mülâkat”

Çok teşekkür ederim.

Gerçekten harika hazırlanmış teşekkürler.

Elinize sağlık çok işime yarayacak inşallah.)

Çok teşekkürler. Sizden olmasa sıfır alacaktım :)

Harika aradığım her şeyi burada buldum.

Çok teşekkür ederim tam aradığım site elinize sağlık çok güzel olmuş.

Çok teşekkürler.

Çok teşekkürler.

Çok güzel hazırlamışsınız teşekkürler.

Gerçekten çok güzel elinize sağlık.

Teşekkürler.

Çok güzel olmuş elinize sağlık. :D

Şükürler olsun öğrencinin dilinden anlayan bir site bulabildim. :) :)

Çok sağ olun sizin sayenizde dil ve anlatımdan 100 aldım :)

Çok sağolun.

Siz de olmasaydınız halimiz…

Çok güzel olmuş işime yarar.

Çok teşekkürler, güzel bir ödev çıkar bundan.

Teşekkürler.

Keşke ölsek sizin yüzünüzden ders işledik :p

Çok teşekkürler.

Mülakatın tarihçesi ve temsilcileri lazım acil yardım edin :(

Çok güzel bir site, her zaman faydalanıyorum. 11.sınıf öğrencisiyim :D performans ödevimdi hazırlayanlara teşekkürler.

Çok güzel bir site gerçekten, çok teşekkürler.

Çok teşekkürler.

Teşekkürler.

Çok sağolun.

Çok kötü!

Sınavımız için çok yardımcı oldu teşekkür ederiz :)

Çok sağolun.

YORUM BIRAKIN:

İsim (Gerekli):
E-Mail (Yayınlanmayacak-Gerekli):
Yorumunuz: