İkinci Yeniciler

1950’li yıllarda Edip Cansever, İlhan Berk, Cemal Süreya, Turgut Uyar, Sezai Karakoç ve Ece Ayhan gibi şairlerin başını çektiği bir şiir ve edebiyat akımıdır. Garipçiler’e ve 1940 Toplumcu Gerçekçi Kuşağı’na tepki olarak doğmuştur. Türk şiirinde değişik imge, çağrışım ve soyutlamalarla yeni bir söyleyiş bulma amacında olan bir akımdır.

İkinci Yenicilerin Özellikleri:

  • II. Yeni, şiirimizde çok uzun soluklu olmasa da, geniş bir okuyucu kitlesi bulamasa da Türk şiirine yeni boyutlar getirmiştir.
  • “Şiir için şiir” anlayışıyla hareket etmişler; erdem, ahlak, toplum ve gerçek gibi konuların şiirin dışında tutulması gerektiğini savunmuşlardır.
  • Onlara göre anlamlı olmak şiir için önemli değildir.
  • II. Yeni’ye göre şiir bir öykü anlatma aracı değildir. Öteki edebi türlerden kesin çizgilerle ayrılmalıdır. Bu yüzden konuyu ve olayı şiirden atmışlardır.
  • Eşya, görünüm ve insanı gerçeküstücülükten daha aşırı bir soyutlama ile anlatmayı amaç edinmişlerdir.
  • Onlara göre şiirde ahenk, ölçü ve uyakla değil; musiki ve anlatım zenginliği ile sağlanmalıdır.
  • Garip’teki gibi ortak bir hareket olmayıp bağımsız şairlerin benzer bir çizgide şiir yazmasıyla oluşmuştur.

Topluluğun Sanatçıları

CEMAL SÜREYA (1931-1990)

  • Kendine özgü söyleyiş biçimi ve şaşırtıcı buluşlarıyla, zengin birikimi ile duyarlı, çarpıcı, yoğun, diri imgeleriyle İkinci Yeni şiirinin en başarılı örneklerini vermiştir.
  • Eserleri:
  • Şiir: Üvercinka, Göçebe, Sevda Sözleri

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Cemal Süreya Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

TURGUT UYAR (1927-1985)

  • Kaynak dergisinin bir şiir yarışmasında Arz-ı Hal şiiri ikincilik kazanınca Nurullah Ataç’ın güvendiği şairler arasına girdi.
  • İkinci Yeni Şiir akımının önde gelen şairlerindendir.
  • Eserleri:
  • Şiir: Arz-ı Hal, Türkiyem, Dünyanın En Güzel Arabistanı

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Turgut Uyar Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

SEZAİ KARAKOÇ (1933-…)

  • Şiir üslubu bakımından, az çok İkinci Yeni’ye yakın sayılsa da, şiirinde işlediği temalar, inandığı değerler bakımından şiirimizde yeni ve değişik bir sestir.
  • “Mona Rosa” şiiriyle sevilmiştir.
  • Eserleri:
  • Şiir: Körfez, Şahdamar, Ateş Dansı, Mona Rosa

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Sezai Karakoç Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

EDİP CANSEVER (1928-1986)

  • İkinci Yeni akımının özgün örneklerini verdi.
  • Şirinde zamanla sevinç yerini bunalıma, toplumsal dengesizlikleri eleştirme kaygısı yerini yıkıcı bir umutsuzluğa bıraktı. “Dize işlevini yitirdi” gerekçesiyle yeni arayışlara yöneldi.
  • İkinci Yeni içindeki bazı şairler gibi anlamsızlığı savunmadı. Kapalı, anlaşılması güç, yine de anlamdan ayrılmayan bir şiire yöneldi. Çok farklı imgeler kullanırken bile düşünce öğesini göz ardı etmedi.
  • Eserleri: 
  • Şiir: İkindi Üstü, Yerçekimli Karanfil, Tragedyalar

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Edip Cansever Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

ECE AYHAN (1931-2002)

  • Kendine özgü çağrışımlar ve göndermelerle örülü şiirleriyle hem Türk şiirinde hem de İkinci Yeni’nin içinde farklı bir kanal açtı. Şiirinin kilit noktası dildir.
  • Eserleri:
  • Şiir: Ortadokslular, Sivil Şiirler, Son Şiirler

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Ece Ayhan Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

İLHAN BERK (1918-2008)

  • Doğu şiirinin klasik kalıplarını denedi, beyit ve türkü biçimlerinden yararlandı.
  • Araştırmacı kişiliği, özgün duyarlılıkları ve buluşlarıyla 20. Yüzyıl Türk şiirinin en önemli isimleri arasındadır.
  • Eserleri:
  • Şiir: İstanbul, Günaydın Yeryüzü, Pera

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. İlhan Berk Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

ÜLKÜ TAMER (1937-…)

  • İlk şiir kitabı “Soğuk Otların Altında” ile başlayarak İkinci Yeni duyarlılığını yansıtan soyutlamalara yönelik, yoğun ve özgün bir imge anlayışı geliştirdi.
  • Yalın bir dil kullandığı şiirlerinde giderek toplumsal kaygılar ve düşünce öğeleri ağırlık kazandı.
  • Eserleri:
  • Şiir: Gök Onları Yanıltmaz, Sıragöller, Seçme Şiirler

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Ülkü Tamer Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

TEVFİK AKDAĞ (1932-1993)

  • İkinci Yeni’nin saklı sularından diye nitelendirilmiştir.
  • İlk şiirleri 1952 yılında Mülkiye ve Türk Dili dergilerinde yayınlandı.
  • İkinci Yeni’ye bağlı, söyleyiş güzellikleri ve kıvraklıkları taşıyan şiirler yazdı.
  • Eserleri:
  • Şiir: Lacivert Kanatlı Bir Kuştur Gece, Çıplak ve Sevinçle, Eski İnsan Sözleri, Kıpırda Ey Karanlık

Daha Fazla Ayrıntı İçin Bkz. Tevfik Akdağ Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri

58 Yorum Var: “İkinci Yeniciler

  1. Tüm hepsini kısa öz ve anlamlı bir biçimde toplayıp bir araya getirdiğiniz için teşekkürler :)

  2. Bence gayet kısa ve öz bilgi zaten ayrıntıya girmesi bizi bunaltır. Bildiğimiz şeyler ayrıntıya gerek duymadan yapılmış teşekkür ederim.

  3. Hemen hemen her insanın kavrayabileceği kadar kısa ve öz anlaşılır bir dille yazmışsınız, sonsuz teşekkürler…

  4. Güzel bir çalışma olmuş ancak şairlerin şiirlerinden birer parça örnek olarak verilseydi daha iyi olurdu.

  5. Öneri üzerine kullanıyorum sitenizi fakat şairler ne kadar güzel anlatılmış olursa olsun eserlerin hep eksik olduğunu fark ettim. Gereği yapılırsa daha memnun oluruz :)

  6. Bana göre de öyle geldi, sanatçıların bazı önemli eserleri verilmemiş eklerseniz çok iyi olur ama bu kötü anlattığınız anlamına gelmez.

  7. Öğretmenimiz sınavdan önce konuları kısa kısa yazdırıp geçiştiriyor. Sınavda da ayrıntısına kadar soruyor. Ben de buradan çalışıyorum. Herkese tavsiye ederim, ellerinize sağlık.

  8. Konu anlatımı gayet güzel olmuş ama bu konuyla ilgili test soruları da olsaymış daha pekiştirici olurmuş. Ne kadar zor beğenen bir insanım ben.

  9. Az ve öz olmuş çok da güzel olmuş. Çok fazla yazının olması kafa karıştırmaktan öteye gitmez. O nedenle yer yer ayrıntı yer yer asıl önemli noktalara değinilmiş. Çok beğendim, teşekkür ederiz…

Bir Cevap Yazın